Oyun nedir? Yasal tanımı ve kapsamı
Bugün Resmî Gazete'de yayımlanan kapsamlı yasa, oyun platformları ve sosyal ağ sağlayıcıları için yepyeni yükümlülükler tanımlıyor. 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'a eklenen maddeler; oyun platformlarına yaş derecelendirmesinden ebeveyn kontrol araçlarına, milyonluk para cezalarından bant genişliği daraltmasına kadar uzanan sorumluluklar yüklüyor.
Düzenlemenin uygulama detayları, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle netleşecek.
Oyun sektörü için dört yeni tanım
Yasanın 21. maddesi, 5651 sayılı Kanun'un tanımlar bölümüne dört yeni kavram ekliyor.
- Oyun başlığı; internet aracılığıyla dağıtılan veya güncellenen, çevrim içi ya da çevrim dışı oynanabilen tüm dijital oyunları kapsıyor.
- Oyun dağıtıcı; içerik sağlayıcı tarafından üretilen oyunların satış kanallarını yöneten, lisans anahtarı üretimi ve dijital hak yönetimi sistemlerini koordine eden gerçek veya tüzel kişi olarak tanımlanıyor.
- Oyun geliştirici; oyunu veya oyun içeriğini tasarlayan, yazılımını geliştiren ya da geliştirme sürecini yöneten kişileri ifade ediyor.
- Oyun platformu ise oyunların sergilenmesi, satışı, dağıtımı, indirilmesi veya oynanmasına yönelik altyapı sunan; kullanıcı erişimini, lisans yönetimini veya kullanıcılar arası etkileşimi sağlayan yapıları içine alıyor.
Derecelendirilmemiş oyun sunmak yasaklandı
5651 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 5 ile oyun platformları, usulüne uygun derecelendirilmemiş oyunları sunamayacak. Yasa burada bir esneklik tanıyor: Derecelendirilmeyen oyunlar, en yüksek yaş kriterine göre derecelendirilmek kaydıyla sunulabilecek. Bu şartı sağlamayan içerikler ise platformlar tarafından kaldırılmak zorunda. Oyun platformlarının içerik veya yer sağlayıcı sıfatından kaynaklanan mevcut sorumlulukları da saklı tutuluyor.Yurt dışı platformlara Türkiye temsilcisi şartı
Türkiye'den günlük erişimi yüz binin üzerindeki yurt dışı kaynaklı oyun platformları için yeni bir yükümlülük geliyor. Bu platformlar; Kurum, Bakanlık, adli veya idari makamlardan gelen tebligat, bildirim ve taleplerin gereğini yerine getirmek üzere Türkiye'de gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemek ve temsilciye ait bilgileri Kurum'a bildirmek zorunda. Temsilcinin iletişim bilgileri, platformun internet sitesinde kolayca görülebilir ve doğrudan erişilebilir biçimde yer almak durumunda.Ebeveyn kontrol araçları zorunlu
Oyun platformlarına; açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları sağlama yükümlülüğü getiriliyor. Bu araçların; hesap ayarlarının kontrol edilmesine ve satın alma, kiralama veya ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine ya da onayına bağlanmasına ilişkin mekanizmaları içermesi şart. Kurum ayrıca platformlardan kurumsal yapı, bilişim sistemleri ve veri işleme mekanizmalarına ilişkin açıklamalar talep edebilecek; istenen bilgi ve belgeler en geç on beş gün içinde verilecek.1 milyondan 30 milyona uzanan idari para cezaları
Yasa, yükümlülüklerini yerine getirmeyen oyun platformları için kademeli bir ceza sistemi tanımlıyor. Kurum'un bildiriminden itibaren otuz gün içinde uyumsuzluk sürerse, platformlara 1 milyon liradan 10 milyon liraya kadar idari para cezası uygulanabilecek. Cezanın tebliğinden sonraki otuz gün içinde de uyumsuzluk devam ederse, bu kez 10 milyon liradan 30 milyon liraya kadar ikinci bir ceza söz konusu olacak. Ceza miktarları; ihlalin niteliği, ağırlığı, kullanıcılar üzerindeki etkisi ve oluşan zarar dikkate alınarak belirlenecek.Son yaptırım: Bant genişliği daraltma
Para cezaları sonuç vermezse devreye bant genişliği kısıtlamaları giriyor. İkinci para cezasının ardından otuz gün geçmesine rağmen yükümlülük yerine getirilmezse Kurum Başkanı, oyun platformunun internet trafiği bant genişliğinin yüzde otuz oranında daraltılması için sulh ceza hâkimliğine başvurabilecek. Süreç devam ederse bant genişliği yüzde elliye kadar daraltılabilecek; ancak hâkim ikinci kararda yüzde otuzdan düşük olmamak şartıyla daha düşük bir oran da belirleyebiliyor. Yükümlülük yerine getirildiğinde verilen cezaların yalnızca dörtte biri tahsil edilecek ve hâkim kararları kendiliğinden hükümsüz kalacak. Hâkim kararları, erişim sağlayıcılar tarafından bildirimden itibaren en geç dört saat içinde uygulanacak.Sosyal ağlarda 15 yaş altına hizmet yasaklandı
Düzenleme oyun platformlarıyla sınırlı değil. 5651 sayılı Kanun'un ek 4'üncü maddesinde yapılan değişikliklerle sosyal ağ sağlayıcıları da yeni sorumluluklar üstleniyor. Buna göre sosyal ağ sağlayıcıları; on beş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu kapsamda yaş doğrulaması dahil gerekli tedbirleri almak zorunda. On beş yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma yükümlülüğü de tanımlanıyor; alınan tedbirler sağlayıcının kendi sitesinde yayımlanacak.Sosyal ağlara ebeveyn kontrolü ve aldatıcı reklam yasağı
Sosyal ağ sağlayıcıları, oyun platformlarındakine benzer ebeveyn kontrol araçları sağlamakla yükümlü. Ancak sosyal ağ tarafında ek olarak kullanım süresinin izlenmesi ve sınırlandırılmasına ilişkin mekanizmalar da zorunlu tutuluyor. Sağlayıcılar ayrıca aldatıcı reklamları engelleyici tedbirleri almak durumunda. Türkiye'den günlük erişimi on milyonun üzerindeki sosyal ağ sağlayıcıları için ise 8/A maddesi kapsamındaki gecikmesinde sakınca bulunan kararların derhâl ve en geç bir saat içinde uygulanması; içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına konu yayının kendi sitesinde tekrar yayımlanmaması için gerekli her türlü tedbirin alınması şart koşuluyor.Reklam yasağı ve yüzde 90'a varan bant daraltma
Yüksek erişimli sosyal ağ sağlayıcılarına yönelik yaptırımlar daha sert. İdari para cezasının tebliğinden itibaren otuz gün içinde yükümlülük yerine getirilmezse, Türkiye'de mukim vergi mükelleflerinin ilgili sosyal ağ sağlayıcısına yeni reklam vermesi yasaklanacak; yeni sözleşme kurulamayacak ve para transferi yapılamayacak.Reklam yasağı kararının verildiği tarihten üç ay sonra bant genişliği yüzde elli oranında daraltılabilecek; süreç uzarsa bu oran yüzde doksana kadar çıkabilecek. Hâkim, ikinci başvuruda yüzde elliden düşük olmamak şartıyla daha düşük bir oran belirleyebiliyor. Yükümlülüğün yerine getirilmesi hâlinde reklam yasağı kaldırılacak ve hâkim kararları kendiliğinden hükümsüz kalacak.
Oyun haberleri için temel kriterlerimizi merak ediyorsanız haber politikası ve standartlarımıza göz atabilirsiniz. Bir bağlantıya tıklayıp satın alma işlemi yaparsanız, küçük bir komisyon alabiliriz. Yayın politikamızı okuyun.